SKÁLD.IS

SANNINDAMERKI

Guðrún Hannesdóttir og ljóðið

Sannindamerki

 

Dag einn í vor

gekk

sannleikurinn

yfir vatnið

 

undurfagur og fullkominn

 

skikkjan rann

af öxlum hans

og lá við fætur hans

eins og skínandi skuggi

 

aðeins þannig

var hægt að þekkja hann

og á léttu brakinu

í þunnum ísnum

Ástæðan fyrir því að ég valdi þetta ljóð eftir Guðrúnu er vegna þess að sannleikurinn er mér hugleikinn þessa dagana. Ljóðið sjálft fékk mig til þess að hugsa um sífelldar leiðindafréttir af stríðshörmungum sem dynja yfir mig alla daga á öllum miðlum án afláts. Ég er ekki sátt og mig hryllir við en get lítið gert. Með valdi er hann beygður, með yfirgangi er hann fótum troðinn. Svo virðist sem hann skipti ekki máli þegar kemur að því að fremja glæpi, hver gaf leyfi fyrir því? Hversvegna er sannleikurinn mér hugleikinn? Sannleikurinn sem mér var kenndur í æsku stendur fastur, á sér djúpar rætur, gildi hans er ótvíræður, hann er algildur og óhagganlegur, eða ég hélt það, en þekki ég hann? Er sannleikurinn ekki sáttmáli sem við höfum öll gert við hvert annað, gildið sem við viljum að ráði för? Hvar standa lögin gagnvart sannleikanum, er hann tvíbentur, er hægt að túlka hann á marga vegu? Er hægt að beygja hann? Sannleikurinn um afleiðingar glæps hlýtur alltaf að vera óhjákvæmilega sannur. Hversvegna geta sumir fallið frá sannleikanum þegar við vitum betur?

Þegar við lesum ljóðið hennar Guðrúnar um sannleikann langar mig að lesa meira. Mér líður eins og að ég standi undir vel snyrtu tréi inn í fallegum skógi. Orðin hafa verið rituð á hvert laufblað, búið að fínpússa hverja hugsun og hverja línu. Hnitmiðuð, stutt. En tilfinningin er sú að það séu orð sem við sjáum ekki, hafa einfaldlega fokið af laufskrúðanum og svifið niður eins og laufin á haustin. Ósögðu orðin liggja á víð og dreif fyrir neðan, ég sópa þeim upp i skyndi og set í lítinn plastpoka. Rölti heim á leið og helli úr pokanum á eldhúsborðið mitt. Raða þeim saman og myndin af sannleikanum er komin fyrir framan mig, mjög skýr og alveg eins og ég hélt hann væri.

Ljóðin þín Guðrún eru tré í fallegum skógi, fullur af visku og meitluð máli. Mér þykir gott að rölta um í skóginum þínum. Halla mér upp að einu og einu tré, og ef ég vil rýna enn betur þá týni ég upp ósögðu orðin og rölta svo tilbaka og raða.